Српските туристи кои летово ќе патуваат кон Грција би можеле да имаат полесно поминување на граничните премини во најоптоварените периоди од туристичката сезона. Сепак, засега нема официјална потврда дека новиот ЕЕС систем ќе биде целосно суспендиран за нив. Станува збор повеќе за очекувања од туристичкиот сектор во Србија, поврзани со можноста за привремено прилагодување на процедурите кога на границите се создаваат големи гужви.
Според директорот на Националната асоцијација на туристички агенции на Србија, Александар Сениќиќ, грчките гранични служби би можеле во јули и август да ја олеснат примената на ЕЕС за српските туристи, особено на копнените премини и во часовите кога се создаваат најдолги редици. Тој нагласува дека не се очекува формално укинување на системот, туку користење на дозволената флексибилност во ситуации со прекумерни чекања.
ЕЕС (Entry/Exit System) од 10 април 2026 година целосно функционира на надворешните граници на Шенген-зоната. Со овој систем се заменува класичното печатење на пасоши со дигитална евиденција на влез и излез на државјани од земји надвор од ЕУ за краток престој. При првото регистрирање се земаат фотографија, отпечатоци од прсти и податоци од патниот документ.
Токму оваа процедура е најпроблематична во летната сезона. На премините кон Грција, каде викендите носат илјадници туристи од Србија, Северна Македонија и други земји од регионот, и неколку дополнителни минути по патник може да предизвикаат километарски колони. Затоа најавите од Србија се толкуваат како сигнал дека системот останува, но во шпицот може да се применува пофлексибилно.
Во меѓувреме, Грција отвори и дополнително чувствително прашање откако беше објавено дека британските патници би можеле да бидат изземени од биометриската регистрација на одредени премини, со цел да се намалат гужвите пред летната сезона. Европските медиуми пренесоа дека грчките власти ја информирале британската страна за олеснет третман на нивните патници во рамки на ЕЕС.
Сепак, ова не значи дека земјите можат самостојно и трајно да исклучуваат одредени групи од системот. Европската регулатива дозволува само привремено олеснување или паузирање на биометриските проверки на одредени премини кога има исклучителни гужви и преголемо чекање. Општо и долгорочно изземање за одредена држава не е предвидено.
Практично, тоа значи дека ова лето нема да има јасна ситуација каде ЕЕС „не важи“ за Србија или Северна Македонија. Поверојатно е дека граничните служби повремено ќе ја скратуваат или забрзуваат процедурата, ќе ја одложуваат биометријата или ќе преминуваат на побрзи проверки кога постои ризик од целосен застој.
Сениќиќ претходно предупреди дека патниците од Србија треба да сметаат на подолги чекања и при враќање од ЕУ, особено на аеродромите каде што новиот систем исто така се применува при излез. Според него, ЕЕС веќе влијае врз патувањата бидејќи дел од граѓаните се загрижени од можни застои.
За македонските патници, ова прашање е директно важно од две страни. Северна Македонија е главна транзитна рута за туристите кон Грција, па секое забавување на премините како Евзони, Дојран или Меџитлија се одразува и врз домашниот сообраќај. Дополнително, македонските граѓани исто како и српските се државјани надвор од ЕУ и Шенген, што значи дека ЕЕС процедурите важат и за нив при влез во Грција.
Веста ја пренесува Racin.mk
